Chiều ngày 6/7, hoạt động “Lớp trải nghiệm Trà đạo Trung Quốc” đã được tổ chức thành công tại phòng học trà đạo ở tầng 2 của Trung tâm Văn hóa Trung Quốc tại Hà Nội. Hoạt động lần này tập trung giới thiệu bề dày và chiều sâu của văn hóa trà Trung Quốc, nhằm phổ biến một cách hệ thống kiến thức về văn hóa trà Trung Quốc, nghi lễ trà đạo và kỹ thuật pha trà thông qua việc tìm hiểu nguồn gốc lịch sử, phân biệt các loại trà, diễn giải tinh thần trà đạo kết hợp với thực hành trải nghiệm. Qua đó, hoạt động đã sinh động làm nổi bật sức hấp dẫn đa chiều của trà đạo Trung Quốc – một nghệ thuật có thể cảm nhận bằng hương, thưởng thức bằng vị, chiêm ngưỡng bằng mắt và lĩnh hội bằng tâm, thu hút gần 20 người yêu thích văn hóa trà của Việt Nam cùng tham gia, đắm mình trong hương trà thanh nhã để cảm nhận vẻ đẹp dịu dàng và tinh thần hòa hợp của trà đạo Trung Quốc.
Trong ngày diễn ra hoạt động, phòng học trà nghệ được bài trí đầy tính nghệ thuật, tái hiện trọn vẹn vẻ đẹp tinh tế của mỹ học phương Đông, nơi sự thanh nhã và tĩnh lặng hòa quyện trong từng chi tiết. Buổi trà đạo Trung Quốc được sắp xếp tỉ mỉ, đơn giản nhưng trang nhã, với những bộ ấm chén màu trơn sáng bóng ấm áp; các vật dụng bằng tre, gỗ được đơn giản mà tinh tế, được tô điểm thêm bằng nhiều loại trà khác nhau, tạo nên một không gian đậm chất phương Đông yên bình và thanh tĩnh. Những giai điệu cổ nhạc Trung Hoa du dương, trầm lắng; hương trà thanh khiết từ từ nhẹ nhàng lan tỏa khắp phòng. Các học viên lần lượt ổn định chỗ ngồi, ánh mắt tràn đầy sự tò mò và mong đợi, kiên nhẫn chờ đón buổi học trà đạo bắt đầu, háo hức hòa mình vào không gian thưởng trà đậm đà phong vị Trung Hoa.
Mở đầu buổi học, trà đạo sư Trương Hán Văn đã có một bài giới thiệu văn hóa sâu sắc nhưng dễ hiểu, đưa các học viên bước vào hành trình khám phá hàng nghìn năm lịch sử của văn hóa trà Trung Quốc. Từ việc Lục Vũ đời Đường đặt nền móng cho trà học với tác phẩm “Trà Kinh”, đến những biến đổi về thẩm mỹ của nghệ thuật pha trà và thưởng trà trong thời Tống - Minh, thầy Trương đã dẫn dắt câu chuyện một cách cuốn hút, kết hợp nhiều tư liệu phong phú, giúp các học viên có cảm giác như được đắm mình trong làn gió xuân của tri thức. Thầy đã hệ thống giới thiệu sáu nhóm trà cơ bản của Trung Quốc gồm: trà xanh với hương vị tươi mát, trà trắng thanh nhã, trà vàng đậm đà ôn hòa, trà xanh lam (trà Ô Long) thơm ngát, trà đen (hồng trà) ngọt dịu và trà lên men (hắc trà) với hương vị trầm hậu. Đồng thời, thầy sử dụng các mẫu trà thực tế để minh họa, giúp học viên trực tiếp quan sát hình dáng, ngửi hương thơm và phân biệt màu sắc, từ đó cảm nhận rõ nét sự khác biệt tinh tế giữa từng loại trà. Bên cạnh đó, thầy Trương còn chia sẻ sự khác biệt về bản chất giữa trà nghệ và trà đạo, “trà nghệ” chú trọng vào việc thể hiện kỹ thuật và giá trị thẩm mỹ, trong khi “trà đạo” nhấn mạnh hơn đến việc dùng trà để truyền tải đạo lý, lấy trà để tu dưỡng tâm hồn. Thầy khái quát tinh thần cốt lõi của trà đạo Trung Quốc bằng tám chữ: “cam, hương, hòa, mỹ, khang, lạc, thanh, kính”, đồng thời chỉ ra rằng đây không chỉ là sự thưởng thức bằng vị giác và khứu giác mà còn là triết lý sống hài hòa giữa con người với thiên nhiên, giữa con người với con người. Đặc biệt, thầy đã khéo léo dung hòa tư tưởng Đạo gia về “thuận theo tự nhiên”, tinh thần “hòa kính” của Nho gia cùng sự giác ngộ nội tâm theo Thiền tông vào trong một chén trà, nhấn mạnh rằng trà đạo Trung Quốc từ lâu đã không chỉ dừng lại ở việc thưởng trà, mà còn là một nghệ thuật “mỹ học Trung Hoa” hướng con người đến việc soi chiếu và nuôi dưỡng nội tâm.
Trong phần hỏi đáp tương tác diễn ra sau đó, các học viên đã tích cực đặt nhiều câu hỏi, từ “làm thế nào để lựa chọn loại trà phù hợp với thể trạng”, đến “cách kiểm soát chính xác nhiệt độ nước khi pha trà”, rồi “điểm giống và khác nhau giữa văn hóa trà của Việt Nam và Trung Quốc”. Thầy Trương đã kiên nhẫn giải đáp từng câu hỏi với lối diễn đạt hóm hỉnh nhưng vẫn chặt chẽ và chuẩn xác, khiến không khí lớp học nhiều lần vang lên những tràng cười đồng cảm và tiếng vỗ tay tán thưởng. Một học viên Việt Nam chia sẻ đầy xúc động: “Trước đây tôi chỉ biết uống trà, nhưng chưa từng nghĩ rằng phía sau mỗi lá trà lại ẩn chứa những suy ngẫm triết học sâu sắc đến vậy. Điều này giúp tôi có được sự hiểu biết trực quan hơn về văn hóa Trung Quốc.”
Đến phần trải nghiệm, bầu không khí trong lớp học ngày càng trở nên sôi nổi và hào hứng. Thầy Trương trực tiếp trình diễn toàn bộ quy trình pha trà, từ “làm nóng chén và làm sạch trà cụ”, “cho trà vào ấm và nhìn hình dáng lá trà”, đến “rót nước để trà nở” và “rót trà ra chén”. Toàn bộ quá trình diễn ra liền mạch, uyển chuyển và thành thục. Các học viên chăm chú quan sát, sau đó lần lượt tự tay thực hành. Ban đầu, có học viên rót nước chưa khéo khiến nước bắn ra ngoài, có người khi rót trà ra chén vẫn còn đôi chút lúng túng. Thầy Trương liền cúi xuống hướng dẫn từng người, nhẹ nhàng đỡ cổ tay học viên, thị phạm cách điều chỉnh lực cổ tay nhanh chậm, mạnh nhẹ, đồng thời giảng giải sự khác biệt về ý cảnh giữa kỹ thuật “treo ấm rót cao” và “rót thấp vào chén”. Các học viên cũng tích cực hỗ trợ, học hỏi lẫn nhau: người giúp bạn làm nóng chén, người tiếp nước, cùng trao đổi kỹ thuật và chia sẻ cảm nhận. Có lúc cả lớp cùng bật cười vì một thao tác chưa chuẩn, có lúc lại vỗ tay chúc mừng khi tự tay pha được một chén trà ưng ý.
Trong ngày diễn ra hoạt động, phòng học trà nghệ được bài trí đầy tính nghệ thuật, tái hiện trọn vẹn vẻ đẹp tinh tế của mỹ học phương Đông, nơi sự thanh nhã và tĩnh lặng hòa quyện trong từng chi tiết. Buổi trà đạo Trung Quốc được sắp xếp tỉ mỉ, đơn giản nhưng trang nhã, với những bộ ấm chén màu trơn sáng bóng ấm áp; các vật dụng bằng tre, gỗ được đơn giản mà tinh tế, được tô điểm thêm bằng nhiều loại trà khác nhau, tạo nên một không gian đậm chất phương Đông yên bình và thanh tĩnh. Những giai điệu cổ nhạc Trung Hoa du dương, trầm lắng; hương trà thanh khiết từ từ nhẹ nhàng lan tỏa khắp phòng. Các học viên lần lượt ổn định chỗ ngồi, ánh mắt tràn đầy sự tò mò và mong đợi, kiên nhẫn chờ đón buổi học trà đạo bắt đầu, háo hức hòa mình vào không gian thưởng trà đậm đà phong vị Trung Hoa.
Mở đầu buổi học, trà đạo sư Trương Hán Văn đã có một bài giới thiệu văn hóa sâu sắc nhưng dễ hiểu, đưa các học viên bước vào hành trình khám phá hàng nghìn năm lịch sử của văn hóa trà Trung Quốc. Từ việc Lục Vũ đời Đường đặt nền móng cho trà học với tác phẩm “Trà Kinh”, đến những biến đổi về thẩm mỹ của nghệ thuật pha trà và thưởng trà trong thời Tống - Minh, thầy Trương đã dẫn dắt câu chuyện một cách cuốn hút, kết hợp nhiều tư liệu phong phú, giúp các học viên có cảm giác như được đắm mình trong làn gió xuân của tri thức. Thầy đã hệ thống giới thiệu sáu nhóm trà cơ bản của Trung Quốc gồm: trà xanh với hương vị tươi mát, trà trắng thanh nhã, trà vàng đậm đà ôn hòa, trà xanh lam (trà Ô Long) thơm ngát, trà đen (hồng trà) ngọt dịu và trà lên men (hắc trà) với hương vị trầm hậu. Đồng thời, thầy sử dụng các mẫu trà thực tế để minh họa, giúp học viên trực tiếp quan sát hình dáng, ngửi hương thơm và phân biệt màu sắc, từ đó cảm nhận rõ nét sự khác biệt tinh tế giữa từng loại trà. Bên cạnh đó, thầy Trương còn chia sẻ sự khác biệt về bản chất giữa trà nghệ và trà đạo, “trà nghệ” chú trọng vào việc thể hiện kỹ thuật và giá trị thẩm mỹ, trong khi “trà đạo” nhấn mạnh hơn đến việc dùng trà để truyền tải đạo lý, lấy trà để tu dưỡng tâm hồn. Thầy khái quát tinh thần cốt lõi của trà đạo Trung Quốc bằng tám chữ: “cam, hương, hòa, mỹ, khang, lạc, thanh, kính”, đồng thời chỉ ra rằng đây không chỉ là sự thưởng thức bằng vị giác và khứu giác mà còn là triết lý sống hài hòa giữa con người với thiên nhiên, giữa con người với con người. Đặc biệt, thầy đã khéo léo dung hòa tư tưởng Đạo gia về “thuận theo tự nhiên”, tinh thần “hòa kính” của Nho gia cùng sự giác ngộ nội tâm theo Thiền tông vào trong một chén trà, nhấn mạnh rằng trà đạo Trung Quốc từ lâu đã không chỉ dừng lại ở việc thưởng trà, mà còn là một nghệ thuật “mỹ học Trung Hoa” hướng con người đến việc soi chiếu và nuôi dưỡng nội tâm.
Trong phần hỏi đáp tương tác diễn ra sau đó, các học viên đã tích cực đặt nhiều câu hỏi, từ “làm thế nào để lựa chọn loại trà phù hợp với thể trạng”, đến “cách kiểm soát chính xác nhiệt độ nước khi pha trà”, rồi “điểm giống và khác nhau giữa văn hóa trà của Việt Nam và Trung Quốc”. Thầy Trương đã kiên nhẫn giải đáp từng câu hỏi với lối diễn đạt hóm hỉnh nhưng vẫn chặt chẽ và chuẩn xác, khiến không khí lớp học nhiều lần vang lên những tràng cười đồng cảm và tiếng vỗ tay tán thưởng. Một học viên Việt Nam chia sẻ đầy xúc động: “Trước đây tôi chỉ biết uống trà, nhưng chưa từng nghĩ rằng phía sau mỗi lá trà lại ẩn chứa những suy ngẫm triết học sâu sắc đến vậy. Điều này giúp tôi có được sự hiểu biết trực quan hơn về văn hóa Trung Quốc.”
Đến phần trải nghiệm, bầu không khí trong lớp học ngày càng trở nên sôi nổi và hào hứng. Thầy Trương trực tiếp trình diễn toàn bộ quy trình pha trà, từ “làm nóng chén và làm sạch trà cụ”, “cho trà vào ấm và nhìn hình dáng lá trà”, đến “rót nước để trà nở” và “rót trà ra chén”. Toàn bộ quá trình diễn ra liền mạch, uyển chuyển và thành thục. Các học viên chăm chú quan sát, sau đó lần lượt tự tay thực hành. Ban đầu, có học viên rót nước chưa khéo khiến nước bắn ra ngoài, có người khi rót trà ra chén vẫn còn đôi chút lúng túng. Thầy Trương liền cúi xuống hướng dẫn từng người, nhẹ nhàng đỡ cổ tay học viên, thị phạm cách điều chỉnh lực cổ tay nhanh chậm, mạnh nhẹ, đồng thời giảng giải sự khác biệt về ý cảnh giữa kỹ thuật “treo ấm rót cao” và “rót thấp vào chén”. Các học viên cũng tích cực hỗ trợ, học hỏi lẫn nhau: người giúp bạn làm nóng chén, người tiếp nước, cùng trao đổi kỹ thuật và chia sẻ cảm nhận. Có lúc cả lớp cùng bật cười vì một thao tác chưa chuẩn, có lúc lại vỗ tay chúc mừng khi tự tay pha được một chén trà ưng ý.
Từng ấm trà được rót ra, hương trà trong lớp học ngày càng trở nên đậm đà hơn — có hương đậu thanh nhã của trà xanh, hương lan tao nhã của trà Ô Long, hương mật ngọt dịu của hồng trà; muôn vàn tầng hương hòa quyện, lan tỏa khắp không gian... Các học viên thưởng thức chén trà do chính tay mình pha, chậm rãi cảm nhận sự chuyển biến tinh tế từ vị chát ban đầu đến hậu vị ngọt thanh, cảm nhận “hương vị Trung Quốc” với tầng vị phong phú và dư vị sâu lắng nơi đầu lưỡi. Nhiều học viên vừa thưởng trà vừa cẩn thận ghi chép, có người chụp lại màu nước trà do mình pha, có người chia sẻ cảm nhận thưởng trà với bạn ngồi bên cạnh. Hương trà lan tỏa khắp lớp học, tiếng cười nói rộn rã không ngớt, tạo nên một bầu không khí ấm áp, vui tươi và chan hòa.
Giám đốc Trung tâm Văn hóa Trung Quốc tại Hà Nội Trương Đức Sơn cho biết, trà từ lâu đã không chỉ đơn thuần là màu sắc nước trong chén trà, mà còn là một lối sống, một mỹ học trọn vẹn được kết tinh từ núi rừng đến đầu ngón tay, từ truyền thống đến đời sống thường nhật. Trà chứa đựng sự kính trọng của người Trung Quốc đối với thiên nhiên, tình yêu đối với cuộc sống và sự tôn trọng dành cho người khác. Ông bày tỏ hy vọng rằng thông qua lớp học trải nghiệm hôm nay, các học viên không chỉ học được cách pha một tách trà Trung Quốc thật ngon mà còn có thể lấy trà để nuôi dưỡng tâm hồn, lấy trà để kết giao bằng hữu, từ đó hiểu sâu sắc hơn về chiều sâu và sức sống của văn hóa Trung Quốc. Ông cũng chân thành chào đón các học viên tiếp tục quan tâm và tham gia các hoạt động trải nghiệm văn hóa sẽ được Trung tâm Văn hóa tổ chức trong thời gian tới, cùng trở thành những người tham gia và lan tỏa giao lưu văn hóa giữa Việt Nam và Trung Quốc.
Giám đốc Trung tâm Văn hóa Trung Quốc tại Hà Nội Trương Đức Sơn cho biết, trà từ lâu đã không chỉ đơn thuần là màu sắc nước trong chén trà, mà còn là một lối sống, một mỹ học trọn vẹn được kết tinh từ núi rừng đến đầu ngón tay, từ truyền thống đến đời sống thường nhật. Trà chứa đựng sự kính trọng của người Trung Quốc đối với thiên nhiên, tình yêu đối với cuộc sống và sự tôn trọng dành cho người khác. Ông bày tỏ hy vọng rằng thông qua lớp học trải nghiệm hôm nay, các học viên không chỉ học được cách pha một tách trà Trung Quốc thật ngon mà còn có thể lấy trà để nuôi dưỡng tâm hồn, lấy trà để kết giao bằng hữu, từ đó hiểu sâu sắc hơn về chiều sâu và sức sống của văn hóa Trung Quốc. Ông cũng chân thành chào đón các học viên tiếp tục quan tâm và tham gia các hoạt động trải nghiệm văn hóa sẽ được Trung tâm Văn hóa tổ chức trong thời gian tới, cùng trở thành những người tham gia và lan tỏa giao lưu văn hóa giữa Việt Nam và Trung Quốc.